Wat is de wakkertijd van een baby?

Samenvatting voor drukke ouders

De wakkertijd is de tijd dat je baby wakker is tussen twee slaapjes, en deze verschilt per leeftijd en per kind. Gemiddeld ligt deze in de eerste weken tussen 45 en 75 minuten en loopt op tot ongeveer 2,5 uur bij zeven maanden. Rekening houden met wakkertijden helpt oververmoeidheid en hazenslaapjes voorkomen en bevordert beter slaapgedrag.

Wakkertijd: het is een term waar de meeste (aanstaande) ouders mee te maken krijgen. Maar wat betekent deze term en waarom zou je als ouder rekening houden met de wakkertijden van je baby? In dit artikel lees je er alles over.

Wat zijn wakkertijden?

De term wakkertijd zegt het eigenlijk al: het gaat om de tijd dat je kind wakker is tussen twee slaapjes. De wakkertijd verschilt per leeftijd, maar ook per baby. Iedere baby is namelijk weer anders. 

In de eerste weken na de geboorte slaapt je baby nog heel veel en kan hij maar kort wakker zijn tussen de slaapjes door. Naarmate je baby ouder wordt, zal je merken dat zijn slaaptijd en wakkertijd veranderen. Baby’s kunnen doorgaans steeds wat langer achter elkaar slapen en ook langer wakker zijn tussen de slaapjes door. 

Hoelang is een baby wakker?

Wil je weten hoelang jouw baby wakker kan zijn? De wakkertijd verschilt per baby, maar de leeftijd speelt ook een belangrijke rol. Zo slaapt een pasgeboren baby nog het grootste deel van de tijd en is hij maar kort wakker. 

Meestal ligt de wakkertijd in de eerste weken ergens tussen de 45 en 75 minuten, maar in deze periode zit er nog weinig regelmaat in de slaap- en wakkertijden. Een jonge baby slaapt meestal ook nog kort, omdat hij nog niet goed verschillende slaapcycli aan elkaar kan koppelen (lees meer over slaapcyclus baby).

Na ongeveer twee maanden merk je waarschijnlijk dat je baby wat langer wakker kan blijven. Rond deze periode begint de biologische klok zich te ontwikkelen en kan je met je routine rekening gaan houden met de wakkertijd van je baby. De wakkertijd bij een baby van 2 maanden is ongeveer 1,5 uur. Deze wakkertijd loopt de maanden daarna langzaam op, tot een gemiddelde van 2,5 uur bij een baby van 7 maanden.

Wakkertijd als leidraad 

Door te letten op de wakkertijd van je baby, kan je beter inschatten wanneer je baby eraan toe is om te slapen. Een belangrijke toevoeging hier is dat iedere baby anders is. Ook al zijn er gemiddelde wakkertijden per leeftijd, onthoud dat dit vooral een leidraad is. Het kan goed zijn dat jouw baby net wat eerder toe is aan een dutje of juist al wat langer wakker kan zijn. Staar je dus niet blind op de wakkertijden van routines, maar blijf kijken naar wat werkt voor jouw baby. Hierbij kan het ouders bijvoorbeeld helpen om de signalen van hun baby beter te (leren) lezen. 

Waarom rekening houden met wakkertijd van een baby?

Wat zijn de voordelen als je rekening houdt met de wakkertijd van je baby? Zoals we hierboven al zeiden: als je je bewust bent van de gemiddelde wakkertijden per leeftijd, kan je beter inschatten wanneer het tijd is om je baby weg te leggen. Ons advies is om een routine te volgen die rekening houdt met de gemiddelde wakkertijden. Letten op de wakkertijden heeft voordelen voor ieder kind, maar kan zeker handig zijn als je baby weinig of niet erg duidelijke vermoeidheidssignalen laat zien. De belangrijkste voordelen van een routine die gebaseerd is op de gemiddelde slaap- en wakkertijden zijn:

• Rust en regelmaat voor je baby en voor jezelf

Een routine zorgt ervoor dat jij en je kind allebei weten waar je aan toe bent. Baby’s en kinderen hebben regelmaat nodig; de voorspelbaarheid van een routine geeft ze een veilig gevoel. Een duidelijke routine gebaseerd op de benodigde slaapuren en gemiddelde wakkertijden van je baby kunnen het slaapgedrag van je kind positief beïnvloeden.

• Voorkomt dat je je baby te laat in bed legt 

Als je je baby oververmoeid in bed legt, kan dit ervoor zorgen dat je baby lastig in slaap valt. Ouders denken soms dat oververmoeide kinderen beter slapen, maar het heeft vaak juist het tegenovergestelde effect. Oververmoeidheid geeft stress en laat het cortisolniveau in het bloed van je baby stijgen. De aanmaak van dit stresshormoon zorgt ervoor dat je baby meer moeite heeft om in slaap te vallen. Om oververmoeidheid te voorkomen, is het belangrijk om op de wakkertijden te letten. Het kan ook helpen om de vermoeidheidssignalen van je kind (beter) te leren lezen, zodat je ziet wanneer het tijd is om je baby in bed te leggen.

• Voorkomt dat je je baby te vroeg of te vaak in bed legt

Niet alleen overmoeidheid kan leiden tot slaapproblemen, ook te veel slapen kan een negatief effect hebben op het slaapgedrag van je kind. Er zijn ouders die hun kind bijvoorbeeld nog elk uur in bed leggen, terwijl hij of zij al veel langer wakker kan zijn. Je baby hoeft nog niet te slapen, met het resultaat dat de bedtijd een strijd is of dat je baby na een kort slaapje alweer wakker is. 

• Voorkomt hazenslaapjes

Doet je baby alleen korte dutjes? Een van de belangrijkste oorzaken van deze hazenslaapjes is dat een baby te snel in bed wordt gelegd. Een baby is dan simpelweg nog niet moe genoeg en zal niet slapen of alleen maar een kort hazenslaapje doen. Je baby leert daarnaast aan dat er geen reden is om langer achter elkaar te slapen, omdat hij gewend is aan veel slaapmomenten op een dag. Hazenslaapjes houden dan hazenslaapjes in stand. Meer over deze korte slaapjes vind je in het artikel over hazenslaapjes. 

Voorbeeldroutines gebaseerd op gemiddelde wakkertijden

Ben je op zoek naar routines die rekening houden met de gemiddelde slaap- en wakkertijden van je baby en ook gebaseerd zijn op de biologische klok en het benodigd aantal slaapuren van je kind? Bekijk dan onze slaapgids met voorbeeldroutines: een digitale gids met uitgebreide routines voor kinderen van 0 tot 4 jaar.