Melatonine en baby’s
Slaap en informatie over slaap wint steeds meer populariteit. Hoewel dit goed nieuws is, zorgt deze ontwikkeling ook juist voor meer vragen. Want er is zoveel informatie beschikbaar dat je soms door de bomen het bos niet meer kunt zien. Er ontstaan nieuwe begrippen die soms net even wat meer nuance nodig hebben dan veel ouders denken. Het woord melatonine is zo ’n begrip. Ouders van kindjes met slaapproblemen lezen over dat melatonine de slaap kan bevorderen. Maar wat is melatonine precies en wat heeft het met slapen te maken? En kunnen melatoninesupplementen de magische remedie zijn voor de slaapproblemen van je baby?
Wat is melatonine?
Simpel gezegd is melatonine een hormoon dat wordt geproduceerd in de pijnappelklier en helpt bij het in slaap vallen en het reguleren van slaappatronen.
Ieder mens heeft een ingebouwde biologische klok dat wordt aangestuurd in de hersenen. Dit ritme wordt tot stand gebracht als reactie op veranderende lichtniveaus gedurende een periode van 24 uur. Als de zon opkomt, stimuleert de hypothalamus de afgifte van hormonen die ons helpen wakker te worden. Wanneer de zon ondergaat en het lichtniveau begint af te nemen, bereidt de hypothalamus het lichaam voor om in slaap te vallen door melatonine uit de pijnappelklier af te geven.
Melatonineniveaus beginnen meestal ongeveer 2 uur voor onze normale bedtijd te stijgen, waardoor we in een rustige, ontspannen toestand komen, zodat we klaar zijn om in slaap te vallen. De continue afgifte van melatonine ’s nachts helpt ons dan om in slaap te blijven. De melatonine spiegels hebben de neiging om tussen 2-4 uur ’s ochtends te pieken en daarna weer te zakken ter voorbereiding op het ontwaken.
Melatonine wordt soms het “slaaphormoon” genoemd, omdat het alleen door de pijnappelklier wordt uitgescheiden als het donker is. Blootstelling aan fel licht onderdrukt de afgifte van melatonine, wat kan leiden tot problemen met inslapen en doorslapen. De tegenhanger van melatonine is cortisol. Overdag geeft ons lichaam cortisol af. Cortisol wordt ook wel het wekkerhormoon of stresshormoon genoemd en zorgt overdag we overdag actief zijn en alert.
Hoe produceren baby’s melatonine?
Tijdens de zwangerschap wordt het circadiane ritme van een baby grotendeels bepaald door de activiteiten van de moeder. Wanneer de moeder actief is, zullen het hart en de ademhaling van de baby versnellen en wanneer de moeder rust of slaapt, zullen ze weer vertragen.
Na de geboorte is deze placentaverbinding verbroken, maar melatonine kan nog steeds via de moedermelk aan baby’s worden doorgegeven. De pijnappelklier van de baby wordt ook direct na de geboorte geactiveerd, wat betekent dat ze hun eigen melatonine gaan produceren. Helaas wordt melatonine in het begin slechts in extreem kleine hoeveelheden vrijgegeven, maar dit zal toenemen met de leeftijd.
Naast het produceren van hun eigen melatonine, zullen baby’s na de geboorte ook hun eigen circadiaanse ritmes gaan ontwikkelen. Ook dit kost tijd en dat kan soms zorgen voor een compleet ander slaap- en waakritme dat wijzelf hebben. Sommige pasgeboren baby’s zullen dus ook dag/nacht-verwarring ervaren. Ergens tussen de 8-16 weken oud zullen hun circadiane ritmes gaan ontwikkelen en zullen ze in meer voorspelbare slaappatronen beginnen te vallen. Hier kun je als ouder ook bij helpen.
Wat stimuleert de aanmaak van melatonine bij baby’s en peuters?
Omdat melatonine alleen wordt aangemaakt als het donker is, is je kindje laten slapen in een donkere kamer misschien wel het belangrijkste element. Voor baby’s en peuters jonger dan 2 jaar raden we aan om een ​​donkere kamer te hebben voor zowel dutjes als ’s nachts slapen. Dit kan je baby helpen om sneller tot rust te komen en in slaap te vallen en zijn slaapcycli te koppelen.
Peuters en kinderen ouder dan 2 jaar kunnen echter een echte angst in het donker ontwikkelen – in dit geval is een nachtlampje wel degelijk een advies. Waar mogelijk raden we aan om een ​​rood licht te gebruiken, omdat is aangetoond dat dit een minimale impact heeft op de melatonineproductie. Blauw en wit licht moet worden vermeden, vooral in de 2 uur voor het slapengaan, omdat dit melatonine meer onderdrukt dan welke andere lichtkleur dan ook. Onder andere schermen zoals televisie, telefoon en iPad geven juist blauw licht af.
Aangezien het circadiaanse ritme van het lichaam de afgifte van melatonine veroorzaakt, kan een vaste bedtijdroutine ook helpen om de melatonine productie te stimuleren. Hiermee bedoelen we echt niet dat je kindje elke dag stipt om 19:00 in bed moet liggen maar wel elke dag rond hetzelfde tijdstip en vooral – om het lichaam te leren wanneer de melatonine mag gaan scheiden- dezelfde handelingen voor bedtijd uitvoeren.
Een paar tips om een routine te creëren:
- Maak je kindje elke ochtend op ongeveer hetzelfde tijdstip wakker. Dit helpt de biologische klok in te stellen.
- Zorg er voor dat de hoeveelheid slaap en de momenten waarop er geslapen wordt passen bij hun leeftijd. Dit betekent in praktijk niet te veel slaap overdag en ook niet te weinig. Dit helpt om de hele dag slaapdruk op te bouwen, zodat ze ’s nachts goed kunnen slapen. Vind je het lastig om te bepalen hoeveel er ongeveer geslapen mag worden per leeftijd? Bekijk onze digitale slaapgids met voorbeeldroutines.
- Een consistente bedtijd aanhouden. Voor jongere baby’s, jonger dan 6 maanden, zou dit idealiter niet meer dan 2 uur na het ontwaken uit hun laatste dutje van de dag moeten zijn. Voor oudere baby’s en peuters kan dit variëren van 4 uur tot 5,5 uur na het ontwaken uit hun dutje, afhankelijk van de leeftijd en de lengte van het vorige dutje.
- Strijd rondom bedtijd komt veel voor. Misschien is het wel de meest voorkomende slaapuitdaging waar ouders tegenaan lopen. Melatonine kan hier een rol in spelen maar wat vaker voorkomt zijn andere factoren zoals niet zelfstandig in slaap kunnen vallen, niet moe genoeg of juist oververmoeid.
Wat andere tips die kunnen helpen bij een fijn bedritueel:
- Een ontspannen en voorspelbare bedtijdroutine hebben
- Vermijd stimulerende middelen zoals cafeïne en suiker in de 2 uur voor het slapengaan
- Vermijd schermtijd in de 2 uur voor het slapengaan – dit geldt ook voor tv’s, computers, tablets en smartphones
- Elke dag voldoende lichaamsbeweging krijgen + zonlicht.
- Eet minstens 2 uur voor het slapengaan om tijd te hebben voor de spijsvertering
Mag je melatonine supplementen aan je kindje geven?
Wanneer je als ouder voortdurend (slaap)problemen ervaart is het niet gek dat je ook gaat twijfelen aan of je kindje wel genoeg melatonine aanmaakt. Onze ervaring is dat er meestal andere redenen zijn waarom kindjes niet in slaap vallen of weinig slapen.
- Onder- of oververmoeidheid
- Een slaapomgeving die niet bevorderlijk is voor de slaap
- Lichamelijke kwalen zoals tandjes krijgen, ziekte, reflux etc.
- Voedingstekorten op het gebied van voeding (denk aan ijzer of eiwitten)
- Niet zelfstandig in slaap kunnen vallen
- Nachtmerries of nachtmerries
Ons advies: Voordat je melatonine supplementen verweegt is het belangrijk om een arts te raadplegen. Over het algemeen worden melatonine supplementen niet aanbevolen voor kinderen jonger dan 3 jaar, omdat slaapproblemen op deze leeftijd bijna altijd omgevings- of gedragsmatig van aard zijn. Hoewel in sommige gevallen de melatonine supplementen wel degelijk kunnen helpen, is het belangrijk om ook bewust te zijn van eventuele bijwerkingen.
Enkele bronnen die gebruikt zijn voor dit artikel:
https://fn.bmj.com/content/100/1/F50.long
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1188623/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK550972/
https://www.hindawi.com/journals/ije/2010/829351/#results
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23098680/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5846201/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28391425/
https://www.healthline.com/health/melatonin-for-babies#side-effects
https://www.medicalnewstoday.com/articles/327224#summary
Geschreven door:
Myrthe
Oprichter en gecertificeerd KinderslaapcoachVolg ons ook hier
Geschreven door:
Myrthe
Oprichter en gecertificeerd KinderslaapcoachOns favoriete product
Het baby slaapboek€ 24.99Gerelateerde slaaptips
Het 4’s Ritueel
Samenvatting voor drukke ouders Het 4S ritueel is een methode waarmee je je baby op een liefdevolle manier zelfstandig in slaap leert vallen, vanaf de geboorte. Het bestaat uit vier stappen: slaapomgeving klaarmaken, inbakeren, zitten en eventueel kloppen en sh-en als je baby onrustig is. Zo bouw je een rustgevend en herkenbaar slaappatroon op. Als je op zoek bent naar een liefdevolle en geliefde manier om je baby al vanaf jonge leeftijd zelf in slaap te leren vallen, dan is het 4S ritueel een populaire methode om te proberen. Maar wat is het 4S ritueel precies en hoe werkt deze methode? Lees het in dit artikel en/of bekijk onze video hieronder over het 4’s ritueel. Wat is het 4S ritueel? Het 4S ritueel is een bekende methode in de wereld van de babyslaap. Een belangrijk voordeel van deze methode is dat je er direct na de geboorte mee kunt beginnen en je baby op een vriendelijke manier leert om zelfstandig in slaap te vallen. De 4S slaapmethode dankt zijn naam aan de vier verschillende stappen die worden doorlopen: setting the stage, swaddling, sitting en sush-pat. Het gaat dus om de Engelse namen van het ritueel. In het Nederlands zijn de
Slaaptips voor baby van 4 maanden
Samenvatting voor drukke ouders Een baby van 4 maanden slaapt gemiddeld 12 uur per nacht en 4 uur overdag, maar elk kind is anders. Een vaste routine helpt je baby beter slapen, zeker als je rekening houdt met de wakkertijd van ongeveer 2 uur. Slaapproblemen zijn meestal niet ernstig en verbeteren vaak met meer structuur en het stimuleren van zelfstandig in slaap vallen. Jonge kinderen hebben veel baat bij regelmaat en structuur, maar veel ouders vinden het lastig om hun baby aan een routine te laten wennen. Vanaf 4 maanden is de biologische klok ontwikkeld en gaat het aanleren van een routine steeds beter. Wat kan je qua slaap verwachten bij een baby van 4 maanden en hoe kan je helpen jouw baby beter te laten slapen? Hoeveel slaapt een baby van 4 maanden? Hoeveel slaap heeft een baby van 4 maanden ongeveer nodig? Gemiddeld slaapt een baby van 4 maanden nog zo’n 12 uur ‘s nachts en 4 uur overdag. Onthoud dat dit slechts gemiddelden zijn en dat iedere baby anders is. Baby’s moeten nog leren hoe ze een goed slaapritme opbouwen en daarnaast heeft niet iedere baby evenveel slaap nodig. Kijk dus vooral naar wat werkt voor jou
Slaapregressie 14 maanden
Samenvatting voor drukke ouders Een slaapregressie rond 14 maanden is volkomen normaal en ontstaat doordat je dreumes zich zowel fysiek als Slaapregressie baby 14 maanden mentaal sterk ontwikkelt, wat tijdelijk invloed heeft op zijn slaap. Houd zoveel mogelijk de bekende routine aan en bouw de ochtenddut pas geleidelijk af als je kind daar echt aan toe is. Deze fase gaat vanzelf weer over. Je dreumes maakt in de periode na zijn eerste verjaardag verschillende fysieke en mentale ontwikkelingen door. Ieder kind ontwikkelt zich op zijn eigen tempo en manier. Hoewel sommige kinderen rond hun eerste verjaardag al een slaapregressie doormaken, is het ook heel normaal als deze slaapregressie pas bij 14 maanden plaatsvindt. Wat houdt deze 14 maanden slaapregressie in en waar moet je als ouders rekening mee houden? De 14 maanden slaapregressie is vergelijkbaar met de sprong bij 12 maanden, hij vindt alleen 2 maanden later plaats. Het is belangrijk om te beseffen dat een slaapregressie niet gebonden is aan de leeftijd van je kind. De maanden die bij een slaapregressie worden genoemd zijn niets meer dan gemiddelden om een idee te geven wanneer je dit kan verwachten. De 12 maanden slaapregressie heet zo omdat de slaap van kinderen
Hoelang slaapt een baby?
Samenvatting voor drukke ouders Een baby slaapt een groot deel van de dag, maar hoeveel precies hangt af van de leeftijd en het kind zelf. Er zijn richtlijnen voor aanbevolen slaap overdag per leeftijd, omdat te veel of te weinig slaap juist ‘s nachts problemen kan geven. Hazenslaapjes van 20-45 minuten zijn normaal en geen reden tot zorg. Hoelang mag een baby slapen op een dag? Dit verschilt per baby. Vanzelfsprekend slaapt een pasgeboren baby overdag nog veel meer uur dan een baby van een aantal maanden. Ook de tijd tussen slaapjes neemt toe naarmate een baby ouder wordt (deze tijd wordt wakkertijd genoemd). Zo heeft een baby van zes maanden een langere wakkertijd dan een baby van drie maanden. Hoelang mag een baby overdag slapen? Wat is de beste hoeveelheid slaap voor een baby? Hoewel het verschilt per baby, zijn er richtlijnen die je kan volgen. Deze richtlijnen gaan over de aangeraden hoeveelheid slaap overdag per leeftijd. Het is namelijk belangrijk dat je baby niet te veel slaapt overdag, maar ook niet te weinig. Baby’s die overdag te veel slapen, zijn geneigd ‘s nachts wakker te worden omdat ze al veel hebben geslapen. Slaapt je baby overdag te weinig?
